Đình chỉ giao dịch cổ phiếu là gì?

Nói cho dễ hiểu

Đình chỉ giao dịch cổ phiếu là việc Sở giao dịch chứng khoán (SGDCK — nơi cổ phiếu được niêm yết, tức nơi cho phép cổ phiếu lên sàn) dừng hoàn toàn mọi hoạt động mua, bán cổ phiếu đó, gồm cả khớp lệnh (mua bán tự động trên hệ thống) lẫn thỏa thuận (hai bên tự thỏa thuận giá rồi báo lên sàn).

• Căn cứ: Điều 41 Quy chế Niêm yết và giao dịch chứng khoán niêm yết ban hành kèm Quyết định 17/QĐ-HĐTV ngày 31/03/2022 của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX).
• Quyền tạm ngừng, đình chỉ giao dịch thuộc Điều 46 Luật Chứng khoán số 54/2019/QH14.

Kết quả: thanh khoản quy về 0 đồng/0 cổ phiếu. Bạn muốn bán cũng không đặt được lệnh, tiền nằm kẹp trong cổ phiếu cho tới khi doanh nghiệp khắc phục xong vi phạm và được SGDCK chấp thuận mở lại giao dịch.

Đây là bước nặng thứ 4 trong thang xử lý: Cảnh báo → Kiểm soát → Hạn chế giao dịch (chỉ được mua bán phiên chiều) → Đình chỉ giao dịch (ngừng toàn bộ) → Hủy niêm yết bắt buộc.

Đọc ở đâu trên báo cáo tài chính

Không có dòng nào tên "đình chỉ giao dịch" trên Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả kinh doanh hay Báo cáo lưu chuyển tiền tệ. Đây là quyết định pháp lý của SGDCK dựa trên sự kiện vi phạm, không phải một tỷ số tài chính bạn tự tính.

Nhưng nguyên nhân dẫn tới quyết định đó thì nằm trên báo cáo tài chính (BCTC):

• Vốn chủ sở hữu, mã số 400 trên Bảng cân đối kế toán: nếu âm theo BCTC kỳ gần nhất, doanh nghiệp sẽ bị đình chỉ giao dịch.
• Báo cáo kiểm toán độc lập: ý kiến kiểm toán từ chối đưa ra ý kiến hoặc ý kiến trái ngược.
• Thời hạn nộp: BCTC năm kiểm toán tối đa trong 90 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính; BCTC bán niên soát xét trong 45 ngày kể từ ngày kết thúc 6 tháng đầu năm (căn cứ Thông tư 96/2020/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán).

Bao nhiêu thì đáng ngại

Bốn ngưỡng theo Điều 41 Quyết định 17/QĐ-HĐTV ngày 31/03/2022:

• Chậm nộp BCTC năm có kiểm toán hoặc BCTC bán niên có soát xét quá 06 tháng so với thời hạn quy định.
• Tái phạm: tiếp tục vi phạm công bố thông tin sau khi đã bị đưa vào diện hạn chế giao dịch.
• Ngừng hoạt động: ngừng hoặc bị ngừng hoạt động sản xuất kinh doanh chính từ 09 tháng trở lên.
• Vốn chủ sở hữu âm (mã số 400) căn cứ trên BCTC kỳ gần nhất.

Mốc bình thường để so: cổ phiếu giao dịch thông suốt 5 phiên/tuần. Khi đã sang diện đình chỉ, con số đó về 0.

Ví dụ có thật ở thị trường Việt Nam

HPX — Công ty Cổ phần Đầu tư Hải Phát, niêm yết tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE):

• Từ 23/05/2023, HPX bị đưa vào diện hạn chế giao dịch (chỉ giao dịch phiên chiều) do chậm nộp BCTC kiểm toán năm 2022 quá 45 ngày so với quy định.
• Đến kỳ BCTC bán niên soát xét năm 2023 (kỳ kết thúc ngày 30/06/2023), HPX vẫn không công bố đúng hạn, cấu thành tái phạm công bố thông tin khi đang trong diện hạn chế giao dịch.
• Ngày 11/09/2023, HOSE ra Quyết định số 512/QĐ-SGDHCM chuyển HPX từ diện hạn chế sang diện đình chỉ giao dịch kể từ ngày 18/09/2023, theo điểm c khoản 1 Điều 41 Quyết định 17/QĐ-HĐTV.
• Hơn 304 triệu cổ phiếu HPX bị "đóng băng" hoàn toàn trên sàn trong suốt nửa năm, trước khi khắc phục xong nghĩa vụ báo cáo và được giao dịch trở lại vào cuối tháng 3/2024.

Tự kiểm lại

• luatvietnam.vn — https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFJ1bST5DeZV3AQs8iyK-9UPgBN5lP_BlxTxb3UHCcjKtExoI2Scpjfp96zBRIooktDZrZBKg-1RTwHlFWQvcrFBAKnGikYOf1jW5mi-B_lyHoOl_ULVv4knkh_s2xznKN15onabKkWprluxTvcE_en6v7ZqDUmubIh2QXbpc8Lt5JPYyYJAn6cXha9lHY7MGv20OElM8SrOguMZC77ksCqjTBA-7TXn_hyyOwn_2zWg98OeOCi
• dnse.com.vn — https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQF0355nZtcQvnMp9i1knMA6WryQ1omyJFhZz-VWIZg5hB6n_WSBAxqTkLCOWZ-9Umm1bHumrVqIC24UyfiXq6jmtC_JOcLdzKbDw-C3TVt6dj8jkpRJJaQoju5cz44BlW-wOja4Z3K3mr9e9vH_DgEZeB8zFDorwZM=
• vnbusiness.vn — https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEBIxjEIwaCFOx-kITeRrU7UP9SPO9V8brZcwUyRzYevAZ0-OmL5lHk32z_ozjIWmnsh7veT0CpxpRCQSQh63uGAU-T2APm0QRM1h1YKp5P8SUck4WlT0W01B3nIT2AnTJNjA==
• luatminhkhue.vn — https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEHAy-mWFVPXkM9UqmkS6bAUHBHC-n6PXqg8u4zwKiheUyo9VrOWZUm2EJ11hsWNuv2J4A7zXRZF5ev4ZL2Ml4TMBi2WpYfusjAI3xT4Pj7PwPiGS23pXBCZsNU_X_BCwpmRMOCJsmAX_bMMmIEguGCjnQT9UoBhMoFsccXsvmRhUFFw32u0Fl68xJDqcTlZHWfasSFEqz4fNQryOqQIOXYL9PLiQ==
• f247.com — https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQE4TSNB2fKk5RPxDQEFUlwZFSMRNtZ9hvg0QyH__2QKSQOfW-1hbJYvhE-KzhjSacOI5uhT7P5EP7UAkD00jRVmsKfa4mb1s4tFJrR5BP3f-lS-EPwki11v-aMXIdEYEdoW-_IGkYCpuZluWfIzthoCyR_A-l3wwaxVcSrHgUEV9COtmTCFZ5Jk9O_hH5fw95Npe91RtBOyedIVbwnBYgUAU472Aw==